Gastouderopvang vormt een essentieel onderdeel van de kinderopvang in Nederland, waarbij de nadruk vaak ligt op kleinschaligheid, persoonlijke aandacht en een huiselijke omgeving. Binnen deze sector bieden gastouders diverse visies en werkwijzen die bijdragen aan de ontwikkeling en het welzijn van kinderen. Dit artikel belicht de werkwijze en pedagogische visie van gastouder Annemarie, zoals deze naar voren komt uit beschikbare gegevens. Hierbij wordt gefocust op de aspecten die de opvang kenmerken, de achtergrond van de gastouder, de invulling van de dag en de visie op opvoeding en ontwikkeling.
Achtergrond en Ervaring
Een gastouder met een onderwijsachtergrond brengt vaak specifieke kennis mee over de ontwikkeling van kinderen. Annemarie heeft, volgens de beschikbare informatie, gestudeerd aan de Pabo (Pedagogische Academie voor het Basisonderwijs). Na haar studie heeft zij tien jaar gewerkt in het basisonderwijs en op een kinderdagverblijf. Deze combinatie van ervaring in zowel het onderwijs als de kinderopvang biedt een brede basis voor het verzorgen van gastouderopvang.
De overstap naar gastouderopvang werd gemaakt vanuit een persoonlijke behoefte. Annemarie wilde haar eigen kinderen meer aandacht kunnen geven, wat leidde tot de beslissing om een eigen kleinschalige kinderopvang te starten. Sinds augustus 2018 is zij actief als gastouder onder de naam ‘Binnenstebuiten’. Naast deze locatie in Lieshout, worden er in de bronnen ook vermeldingen gevonden van een gastouder Annemarie in Stadskanaal (onder de naam “De Knoalster-Ukkies”, actief sinds 2017) en in de wijk Stroinkslanden. Hoewel de persoonlijke context verschilt (zoals het aantal kinderen en de exacte woonplaats), tonen de beschrijvingen een overeenkomstige toewijding aan de opvang.
De ervaring varieert van ongeveer twee jaar (in eigen opvang) tot bijna twaalf jaar als gastouder. Ook is er sprake van een ZZP-structuur, wat wijst op een professionele bedrijfsvoering. De algemene beschrijving van Annemarie als persoon kenmerkt zich door woorden als zorgzaam, sociaal, vrolijk, gezellig, buitenmens, ondernemend, rustig, geduldig en open. Deze persoonlijke kwaliteiten vormen de basis voor de interactie met de kinderen.
Pedagogische Visie: Zelf Ontdekkend Leren
Een centraal element in de pedagogische aanpak van Annemarie is het concept van ‘zelf ontdekkend leren’. Deze visie is gebaseerd op het idee dat kinderen het beste leren door ervaringen op te doen tijdens het spel. Annemarie stelt: “Kinderen ontdekken zo veel door het spelen. Opgroeien mag een klein avontuur zijn!” Dit benadrukt het belang van spelen als leermiddel.
Bij zelf ontdekkend leren wordt het kind niet direct gestuurd, maar krijgt het de ruimte om eigen initiatieven te ontwikkelen. De rol van de gastouder is hierbij om een veilig kader te bieden waarbinnen dit kan gebeuren. Dit kader zorgt voor de nodige veiligheid, maar belemmert de fantasie niet. De bronnen vermelden dat er wordt gewerkt met ‘openeind speelgoed’. Dit type speelgoed heeft geen vaststaand doel of eindresultaat, waardoor kinderen worden uitgenodigd om hun eigen verhalen en constructies te bedenken.
De visie op ontwikkeling is erop gericht dat kinderen zichzelf kunnen zijn. Annemarie geeft aan dat kinderen “mogen ontdekken wie ze zijn”. Hierbij wordt de fantasie geprikkeld en leren kinderen veel van elkaar. De gastouder ervaart hierbij voldoening wanneer ze ziet dat de kinderen zelf fantasierijk spelen en activiteiten verzinnen.
De Omgeving: Binnen en Buiten
De omgeving waarin de opvang plaatsvindt, is bepalend voor de ervaring van het kind. De opvang ‘Binnenstebuiten’ wordt omschreven als een locatie in Lieshout met een rustige ligging en een huiselijke sfeer. Er is veel contact met zowel de binnen- als de buitenruimte.
Binnenruimte De binnenshuise omgeving is ingericht op de ontwikkelingsfases van de kinderen. Voor de allerkleinsten is er ruimte in de box, het wippertje of de kinderstoel. Het speelgoed is hier gericht op het prikkelen van de zintuigen: voelen, kijken en luisteren. Voor oudere kinderen is er voldoende ruimte om te spelen met speelgoed dat gericht is op fantasie, imitatie, motoriek en zintuigen. Er wordt gestreefd naar een aanbod dat past bij elke ontwikkelingsfase en interesse.
Buitenruimte De verbinding met de natuur en de buitenlucht is een belangrijk thema. Annemarie is een buitenmens en dit is terug te zien in de opvang. De tuin wordt uitgebreid benoemd: * In Lieshout: een fijne tuin met een trampoline, glijbaan en schommel. Ook is er een geweldige bakfiets waarmee er op ontdekkingstocht wordt gegaan. * In Stroinkslanden: de tuin grenst aan een groot schoolplein met een zandbak, schommel, en mogelijkheden om te klimmen en klauteren. * In Stadskanaal: de exacte inrichting van de tuin is niet gespecificeerd, maar de algemene beschrijving van Annemarie als buitenmens impliceert een focus op buitenactiviteiten.
Daarnaast is er een band met dieren. In Lieshout lopen kippen in de tuin die de kinderen mogen bezoeken. In Stroinkslanden wonen twee cavia's in het gezin. Deze interactie met dieren draagt bij aan de ontwikkeling van empathie en kennis over de natuur.
Dagstructuur en Activiteiten
Hoewel er geen strikte uurindeling wordt beschreven, suggereren de kernwoorden en activiteiten een duidelijke structuur en afwisseling. De kernwoorden voor de opvang zijn: geborgenheid, veiligheid, gezelligheid, ontwikkeling, rust, samen spelen, dagritme en inleving in het kind.
De dagelijkse praktijk ziet er volgens de beschrijving in Stroinkslanden uit als “alle aandacht voor het kind, duidelijkheid bieden en veel spelen, knuffelen en knutselen”. Dit duidt op een balans tussen actieve bezigheden en emotionele veiligheid.
Mogelijke activiteiten: 1. Spelen: Zowel vrij spel met openeind speelgoed als gestructureerd spelen. De bronnen benadrukken dat kinderen veel leren door het verzinnen van eigen activiteiten. 2. Buiten zijn: Gebruik van de tuin (schommelen, trampoline, zandbak) en het schoolplein. Ook het gaan op ontdekkingstocht met de bakfiets is een genoemde activiteit. 3. Knutselen: Specifiek vermeld in de beschrijving van de opvang in Stroinkslanden. 4. Dierverzorging: Bezoek aan de kippen of interactie met cavia's. 5. Zintuiglijke prikkeling: Voor baby’s en peuters is er speelgoed gericht op de zintuigen.
De nadruk ligt op een dagritme, wat voor kinderen belangrijk is om veiligheid en voorspelbaarheid te ervaren. Tegelijkertijd is er ruimte voor flexibiliteit, passend bij de behoefte van het individuele kind.
Communicatie en Samenwerking met Ouders
Een goede samenwerking tussen gastouder en ouders is cruciaal voor de kwaliteit van de opvang. In de beschrijving van de opvang in Stroinkslanden wordt dit expliciet genoemd: “Een goede en duidelijke communicatie tussen ouders en gastouder vind ik belangrijk.” Dit is nodig om de opvang optimaal af te stemmen op de behoeften van het kind en de wensen van de ouders.
De professionele houding van de gastouder komt ook tot uiting in de bedrijfsvoering. Annemarie in Stadskanaal is als ZZP-er verder gegaan en heeft een eigen naam voor de opvang (“De Knoalster-Ukkies”). Dit wijst op een formele benadering van de opvang, waarbij afspraken en regelingen waarschijnlijk goed vastliggen.
Overwegingen bij het Kiezen van een Gastouder
Hoewel de bronnen positieve verhalen bieden over de werkwijze van Annemarie, is het voor ouders belangrijk om kritisch te blijven. De gegevens tonen verschillende Annemaries met verschillende profielen. Hoewel de pedagogische kwaliteiten overeenkomen (zorgzaam, aandacht voor ontwikkeling, buitengericht), kunnen de praktische omstandigheden verschillen.
Aspecten om te overwegen: * Locatie: De ligging van de opvang (bijvoorbeeld de beschikbaarheid van een schoolplein of een rustige omgeving) kan van invloed zijn op de dagelijkse activiteiten. * Capaciteit: De bronnen vermelden niet specifiek hoeveel kinderen tegelijkertijd worden opgevangen. Kleinschaligheid is een algemeen kenmerk van gastouderopvang, maar de exacte groepsgrootte is relevant. * Achtergrond: De Pabo-achtergrond en ervaring in het onderwijs (bij de Annemarie in Lieshout) bieden een specifieke meerwaarde voor de cognitieve en schoolse voorbereiding. * Dagindeling: Hoewel er een dagritme is, kan de invulling per locatie verschillen (bijv. de nadruk op knutselen versus het bakfietsen).
Conclusie
De beschikbare gegevens over gastouder Annemarie schetsen het beeld van een toegewijde, professionele opvang met een sterke focus op de ontwikkeling van het kind. Centraal hierin staat de visie van ‘zelf ontdekkend leren’, waarbij spel de hoofdrol speelt in het leerproces. De omgeving is zowel binnen als buiten ingericht om deze ontwikkeling te stimuleren, met aandacht voor zintuiglijke prikkeling, motoriek en fantasie.
De combinatie van een pedagogische achtergrond, jarenlange ervaring en een persoonlijke, zorgzame houding vormt een stevige basis voor kwalitatieve kinderopvang. Voor ouders die op zoek zijn naar een opvang die rust, veiligheid en avontuur combineert, biedt de werkwijze van Annemarie een duidelijk perspectief. De nadruk op goede communicatie met ouders zorgt ervoor dat de opvang een verlengstuk kan zijn van het thuisfront, afgestemd op de individuele behoeften van het kind.